Een kijkje achter de cijfers van het verdien- en verdeelmodel

Frank Leguijt

Centraal uitgangspunt van het convenant is gelijke beloning voor gelijke werkbelasting en productiviteit. Uit het Witte Boek van de Orde van Medisch Specialisten blijkt dat het verdien- en verdeelmodel dat per ziekenhuis moet worden opgesteld aanzienlijk kan verschillen van de tot nu toe geldende honorariummethodiek.

Vanwege de toch al optredende onzekerheden rond de verandering menen wij dat het centrale uitgangspunt het beste kan worden gediend in een verdien- en verdeelmodel dat transparant én robuust is, dus met niet te veel parameters en zo mogelijk met referentiepunten buiten het eigen ziekenhuis.

Vanuit het centrale uitgangspunt volstaan volgens ons voor het vaste deel van het model vooralsnog de volgende parameters: basisbeloning, dienstenbelasting, productiviteit en marktbewerking.

Basisbeloning

Als basisbeloning gaan wij bijvoorbeeld uit van de kale maximumhonorering van de AMS, dus exclusief de diverse toeslagen.

Dienstenbelasting

Menige discussie is al gewijd aan de vraag hoe men de belasting van de diensten moet wegen. Het Witte Boek benoemt - in navolging van de AMS - frequentie en intensiteit als indicatoren.

Wij hebben intensiteit geoperationaliseerd als:
• aantal diensten simultaan (bijvoorbeeld OK- en IC-dienst voor anesthesiologie);
• het patroon in het aanbod van acute opnamen tijdens diensturen.

Aan de hand van meerjarige gegevens (gerapporteerd in de praktijkanalyses van Prismant) is een betrouwbaar beeld op te maken van deze belasting. De helft van de acute opnamen zijn na 18:00 uur en voor 8:00 uur, de spreiding hiervan over de specialismen is groot: de helft van de specialismen draagt niet meer dan ongeveer 1% aan deze opnamen bij (gemeten op landelijk niveau), enkele specialismen kennen een bijdrage van  5 à 10% en slechts vier specialismen dragen 15% bij aan de acute opnamen in diensturen. Dit duidelijke beeld biedt volgens ons een robuuste maat voor dienstenbelasting.

Productiviteit

Hogere productiviteit betekent in het model een plus. Maar productiviteit is een complex begrip. Hoe vergelijk je de productie van bijvoorbeeld een oogarts, een longarts en een radioloog? De DBC-methodiek heeft bepaald niet geleid tot eenduidigheid en is alweer ter ziele. Voor productiviteit nemen wij als referentiepunt de productie per fte van de individuele maatschappen vergeleken met de cijfers van dit specialisme van alle ziekenhuizen in Nederland. Doordat wij beschikken over de cijfers van steeds dezelfde ziekenhuizen (Prismant of DHD), kunnen specialismen onderling betrouwbaar vergeleken worden. De maat hierbij is de patiënteneenheid, een alom erkende weging van (dag)opnamen, verpleegdagen en eerste polikliniekbezoeken. Als in de praktijk blijkt dat de DOT een goede, niet omstreden maat oplevert voor productiviteit, is het model eenvoudig aan te passen.

Marktbewerking

De adherentie, de op een ziekenhuis georiënteerde bevolking, verschilt tussen maatschappen. Als een specialisme hierin beter scoort dan het gemiddelde van het ziekenhuis levert dit in ons model een plus op.

Het model kan er natuurlijk ook anders uitzien. Zo denken wij nog na over:
• de specifieke positie van de medisch ondersteunende specialismen in het model, bijvoorbeeld door hun productiviteit te koppelen aan de poortspecialismen waarmee zij het meest samenwerken en;
• regionale maatschappen die te maken hebben met verschillende verdeelmodellen.

Belangrijker dan het model zelf is dat de vrijgevestigde medisch specialisten het centrale uitgangpunt erin blijven herkennen en zo hun inzet bepalen door met de Raden van Bestuur te maken afspraken over het variabele deel van het honorariumbudget. Het op een bevredigende manier aanpakken van onopgeloste problematiek uit het verleden past hier zeker ook bij. Denk bijvoorbeeld aan problemen die ontstaan door recente uitbreidingen van maatschappen.

Wat kan Raadgevers Kuijkhoven voor u betekenen?
Als bovenstaande benadering u aanspreekt, is Raadgevers Kuijkhoven mogelijk de partner om uw stafmaatschap te adviseren en te begeleiden bij het uitwerken van een verdeelmodel dat voor uw situatie helder en specifiek, maar tegelijk simpel en robuust is.

Meer weten?

Schrijf u hier in voor de workshops en kijk hieronder voor meer interessante artikelen:

Zoektocht naar een geschikte rechtsvorm voor het collectief

Het verdeel- en verdienmodel volgens Raadgevers Kuijkhoven

Verdelen of verdienen: that is the question

Frank Leguijt studeerde politieke en sociale wetenschappen aan de Universiteit van Amsterdam en begon zijn loopbaan in de gezondheidszorg als stafmedewerker, later interim-manager bij het AMC. Met ruime ervaring als divisiemanager zorg in ziekenhuizen in Amersfoort en Gouda, is hij in 2003 gestart met Leguijt Advies, organisatie & beleid in de gezondheidszorg. Zijn specialiteiten zijn: samenwerking van medische groepen, strategische beleidsplanning, marktanalyse en mededinging, bekostiging en horonering.